Een ruimtelijke kijk op multimodaal goederenvervoerbeleid

Elk bedrijventerrein vertelt een verhaal.

Veel bedrijventerreinen in Nederland liggen langs een snelweg, met een afrit dichtbij maar vaak geen kade, geen spoor, of wel een spoorlijn maar zonder terminal waar iets mee te beginnen valt. Het transport gaat grotendeels of volledig over de weg, want zo is het terrein gebouwd. Dat voelt als een gegeven, maar dat is het niet.

Eind 2025 verscheen het onderzoek "Tussen Zeehavens en Achterland", gemaakt voor de ministeries van VRO, IenW en EZ. Het gaat over de manier waarop Nederland zijn goederenvervoer ruimtelijk heeft ingericht. En het legt iets bloot dat voor veel ondernemers herkenbaar is: dat bedrijventerreinen vaak alleen ontsloten zijn via de weg, is geen bewuste keuze geweest. Het is het resultaat van veertig jaar waarin de markt bepaalde waar logistiek zich vestigde, zonder veel ruimtelijke sturing. Het gevolg is een land vol terreinen die leunen op de weg, terwijl de weg steeds voller raakt.

Wegvervoer in de knel

De drukte op het wegennet is voelbaar in de hele sector. De wegen slibben dicht, niet door ongelukken of vrachtverkeer, maar vooral door de toegenomen verkeersdruk. Er ligt daarnaast een grootschalige opgave van renovaties  van bruggen en sluizen die de bereikbaarheid van hele regio's raken. En vanaf 1 juli 2026 geldt de vrachtwagenheffing voor elke kilometer op de snelweg.

Het onderzoek laat bovendien zien dat de goederenstromen tot 2050 blijven groeien, de sterkste groei wordt verwacht bij consumentengoederen, e-commerce en voeding, juist de categorieën waar nu nog veel over de weg gaat. Zonder verandering betekent dat meer vrachtwagens, meer file en hogere kosten, voor verladers en hun klanten.

De uitweg begint op het bedrijventerrein zelf

De slimste manier om het goederenvervoer efficiënter te maken, is niet het bouwen van nieuwe knooppunten. De kans ligt volgens het onderzoek bij het bundelen op de terreinen die er al zijn. Door bestaande bedrijventerreinen beter te benutten, en de bedrijven die er gevestigd zijn samen laten optrekken richting water of spoor, kan de bereikbaarheid vergroot worden.

Daar zit wel een voorwaarde aan vast. Een bedrijf kan die stap zelden alleen zetten. Een binnenvaartschip of treindienst wordt pas rendabel bij voldoende volume en frequentie, en dat lukt een enkele verlader niet. Samen met andere bedrijven op hetzelfde terrein, die vaak dezelfde kant op moeten, lukt het wel.

Precies daar ligt het werk van JCOR en de bedrijventerreinenaanpak, inclusief onze interactieve kaart. De logistiek makelaars gaan de terreinen op, kennen de regio en brengen bedrijven bij elkaar die elkaar kunnen versterken. Niet primair als duurzaamheidsinitiatief, maar omdat het de supply chain weerbaarder en vaak goedkoper maakt. Loopt er ergens iets vast, dan is er een alternatief. En hoe meer bedrijven op een terrein meedoen, hoe sterker de verbinding en hoe aantrekkelijker het voor vervoerders wordt om mee te doen.

Kom zelf in actie!

Wat JCOR op de bedrijventerreinen doet, is ook wat dit nationale onderzoek aanwijst als de meest efficiënte route. Niet alleen als ambitie voor de lange termijn, maar als de logische stap voor nu. En daarmee wordt het ruimtelijk beleid gekoppeld aan dat van de infrastructuur.

Ook benieuwd wat er op jouw bedrijventerrein mogelijk is? Check de interactieve bedrijventerreinenkaart en zie hoeveel trucktijdreductie en vrachtwagenheffing een modal shift naar water of spoor oplevert. Of neem contact op met de logistiek makelaar in de regio via go-off-road.nl.